سندرم دکوروان چیست؟
التهاب غلاف تاندونهای مجاور قاعدهٔ شست (APL و EPB) باعث اختلال در لغزش طبیعی تاندونها میشود.نتیجهاش درد لبهٔ خارجی مچ، حساسیت به لمس و محدودیت حرکت شست است.عاملهای شایع شامل حرکات تکراری، مراقبت از نوزاد، کارهای دستی طولانیمدت و تغییرات هورمونی پس از زایماناند.اگر بیتوجه بماند، دامنهٔ حرکت شست و مچ کم میشود و کارهای ظریف مثل نوشتن یا باز کردن درِ بطری دشوار میشود.تشخیص بالینی با معاینه و تست فینکلشتاین انجام میشود و معمولاً نیاز به تصویربرداری ندارد.با استراحت نسبی، اسپلینت شست، اصلاح ارگونومی و فیزیوتراپی هدفمند، علائم در بیشتر بیماران کنترل میشود.
به نقل از سایت:.justanswer.com
سندرم دکوروان شامل التهاب تاندونهای اطراف انگشت شست است که باعث درد و تورم میشود. این بیماری اغلب با حرکات تکراری دست یا مچ دست ایجاد میشود. تشخیص بالینی است و بر اساس محل درد و آزمایشهای حرکت انگشت شست انجام میشود. درمان اولیه شامل استراحت، آتلبندی و اجتناب از فعالیتهای تشدیدکننده است. فیزیوتراپی میتواند عملکرد را بهبود بخشد. در صورت تداوم علائم، ارزیابی پزشکی برای تزریق کورتیکواستروئید یا گزینههای جراحی ممکن است ضروری باشد. مداخله زودهنگام به جلوگیری از ناراحتی مزمن و محدودیتهای عملکردی کمک میکند.
علائم سندرم دکوروان
در این وضعیت، حرکتِ لغزندهٔ تاندونهای کنار شست سخت میشود و کارهای ساده مثل گرفتن لیوان یا باز کردن درِ بطری دردناک میشود.درد معمولاً روی لبهٔ خارجی مچ حس میشود و با فعالیتهای تکراری تشدید میگردد.اگر رسیدگی نشود، دامنهٔ حرکت کم میشود و انجام کارهای ظریف سختتر میگردد.ارزیابی زودهنگام و اصلاح عادات حرکتی، روند بهبود را سریعتر میکند.
-
درد در نزدیکی مفصلِ شست
درد تیز یا سوزشی هنگام گرفتن، چرخاندن مچ یا بلندکردن اجسام حس میشود.فشار روی ناحیهٔ کنار شست درد را بیشتر میکند و گاهی کار را متوقف میسازد.
-
تورم در کنارِ شست
ورم یا برجستگی روی غلاف تاندون لمس میشود و تماس با ساعت/مچبند آزاردهنده است.تورم میتواند با حس «کلیک» یا گیرِ حرکت همراه باشد.
-
مشکل در «پینچ» بین شست و اشاره
نگهداشتن کلید، خودکار یا قیچی سخت میشود و خستگی زودرس ایجاد میگردد.قدرت گرفتن پایین میآید و دقت در کارهای ظریف کاهش مییابد.
-
احساس چسبندگی یا توقفِ حرکتِ شست
لغزش تاندونِ ملتهب حس گیرکردن یا «کلیک» ایجاد میکند.شروع و پایان حرکت دردناک و ناپایدار میشود.
-
گسترش درد به شست و ساعد
با تأخیر در درمان، درد از قاعدهٔ شست تا خودِ شست و ساعد کشیده میشود.نیشگون گرفتن، چنگزدن و فشارهای تکراری شدت درد را بالا میبرد.
علت بروز سندرم دکوروان
در این عارضه، التهاب و ضخیمشدنِ غلافِ تاندونهای کنارِ قاعدهٔ شست، اصطکاک را بالا میبرد و درد ایجاد میکند. حرکتهای تکراریِ روزانه و ریزـتروماهای پیاپی، بهمرور لغزشِ روانِ تاندون را محدود میسازد. با ارگونومیِ نامناسب، گرفتنهای محکم و چرخشهای تندِ مچ در کارهای دستی یا دیجیتال، ریسک بالاتر میرود. رسیدگیِ زودهنگام با کاهشِ حرکاتِ محرک و اصلاحِ عادتها، شانسِ مزمنشدنِ علائم را کم میکند.
استفادهٔ مکرر و بیشازحد از مچ و شست
تکرار کارهایی مثل بلندکردنِ مداوم، تایپِ طولانی یا چرخاندنِ درِ بطری، غلاف تاندون را تحریک میکند. با ضخیمشدنِ غلاف، مسیرِ لغزشِ تاندون تنگ میشود و دردِ لبهٔ خارجیِ مچ بالا میرود. ادامهٔ این الگو بدون استراحت نسبی، دامنهٔ حرکت را کم میکند و درد هنگام «پینچ» را تشدید میکند.
آسیبِ مستقیم به مچ یا تاندون
ضربه، پیچخوردگی یا برش میتواند بافتِ اسکار بسازد و مسیرِ حرکتِ تاندون را تنگ کند. اسکار، لغزشِ روان را مختل میکند و حسِ گیرکردن یا کلیک بهدنبال دارد. پس از آسیب، تداومِ کارِ تکراری، التهاب و درد را بیشتر میکند.
آرتریتهای التهابی (مانند آرتریتِ روماتوئید)
التهابِ سیستمیکِ غلافها و مفاصل، تورم و دردِ ناحیهٔ کنارِ شست را بالا میبرد. تجمعِ مایعِ التهابی و ضخیمشدنِ غلاف، اصطکاکِ تاندون را بیشتر میکند و توانِ گرفتن را کم میکند. کنترلِ بیماریِ زمینهای کنارِ درمانِ موضعی، عود را کاهش میدهد.
تغییراتِ هورمونیِ بارداری و دورهٔ پس از زایمان
در بارداری و شیردهی، تغییراتِ هورمونی و نگهداشتنِ نوزاد با الگوهای تکراریِ مچ، فشار را زیاد میکند. اِدمِ بافتی، فضای غلاف را محدود میکند و سایشِ تاندون را میافزاید. اصلاحِ نحوهٔ抱گرفتنِ نوزاد و زمانبندیِ استراحت، علائم را سبک میکند.
ارگونومیِ نامناسب در کارهای دیجیتال
زاویهٔ بدِ مچ هنگامِ کار با گوشی و ماوس، بارِ بر غلافِ تاندونها را بالا میبرد. اسکرولِ طولانی و تایپِ پیوسته، چرخهٔ التهاب را فعال نگه میدارد. چیدمانِ درستِ میزکار و میکروـاستراحتهای زمانمند، فشارِ تجمعی را کم میکند.
جهشِ ناگهانیِ بارِ تمرینی یا کاری
افزایشِ سریعِ وزنِ تمرین یا ساعتِ کارِ دستی، سازگاریِ بافتی را عقب میاندازد. تاندون و غلاف فرصتِ ترمیمِ میکروآسیبها را از دست میدهند. پیشرویِ تدریجی و گرمکردنِ هدفمندِ مچ و شست، خطر را پایین میآورد.
ناهنجاریها یا تنگیِ مادرزادیِ غلاف
در برخی افراد، تونلِ تاندونی ذاتاً باریکتر است و اصطکاک زودتر بالا میرود. انشعابهای غیرمعمولِ تاندونِ APL/EPB نیز میتواند فضای مؤثر را محدود کند. ارزیابیِ دقیقِ بالینی و گاهی سونوگرافی، درکِ این تفاوتها را ممکن میکند.
شغلهای نیازمندِ گرفتنِ محکم و چرخشهای تکراری
مشاغلی مثل نجاری، باغبانی یا آرایشگری، الگوی «گرفتنِ محکم + چرخشِ تکراری» را تکرار میکنند. این الگو، غلاف را در برابرِ سایشِ مزمن قرار میدهد. آموزشِ تکنیکِ درستِ ابزارگرفتن و ابزارهای ارگونومیک، بارِ موضعی را کاهش میدهد.
بیماریهای همراه مانند دیابت و کمکاریِ تیروئید
دیابت و اختلالاتِ تیروئید، کیفیتِ بافتِ همبند و ترمیمِ تاندون را تحتتأثیر قرار میدهند. گلیکاسیونِ کلاژن و اِدمِ بافتی، غلاف را سفتتر و لغزش را سختتر میکند. کنترلِ متابولیکِ مناسب، پاسخ به درمانِ موضعی را بهتر میکند.
سرما و محیطهای کاریِ سرد
قرارگیریِ طولانی در سرما، ویسکوزیتهٔ بافتها را بالا میبرد و لغزشِ تاندون سختتر میشود. عضلاتِ گرمنشده، نیروهای برشیِ بیشتری به غلاف وارد میکنند. گرمکردنِ پیش از کار و استفاده از دستکش، اصطکاکِ مؤثر را کاهش میدهد.
تکنیکِ ورزشیِ نادرست (بهویژه در ورزشهای مچمحور)
در تنیس، بدمینتون یا کراسفیت، زاویهٔ غلطِ مچ و شست، بار را روی غلاف متمرکز میکند. تکرارِ حرکت با تکنیکِ ناقص، التهابِ پیشرونده ایجاد میکند. اصلاحِ فرم با مربی و تمریناتِ تقویتیِ ساعد، ریسک را پایین میآورد.
روش های تشخیص سندرم دکوروان
تشخیص معمولاً بالینی است و با معاینهٔ دقیقِ لبهٔ رادیالِ مچ و بازتولیدِ درد در حرکات خاص انجام میشود. الگوی درد، حساسیتِ نقطهای کنارِ قاعدهٔ شست و محدودیتِ عملکرد، سرنخهای اصلیاند. هدفِ ارزیابی، تأیید التهابِ غلافِ تاندونهای APL/EPB و排کردنِ عللِ مشابه مثل آرتروز قاعدهٔ شست یا تریگرتاندون است. تصویربرداری در موارد انتخابشده برای افتراق یا وقتی علائم با درمانِ اولیه همخوان نیست، کمککننده است.
- معاینهٔ بالینی هدفمند: لمسِ ناحیهٔ کنارِ شست، بررسیِ دامنهٔ حرکت و قدرتِ پینچ؛ وجودِ حساسیتِ موضعی و ضخیمشدنِ غلاف به نفع دکوروان است.
- تست فینکلشتاین (Finkelstein): شست در مشت، انحرافِ اولنارِ مچ؛ ایجادِ دردِ تیز در لبهٔ رادیالِ مچ، تست را مثبت میکند.
- تست آیشهوف (Eichhoff): مشابه فینکلشتاین اما با اجرای سادهتر؛ برای برخی بیماران حساستر است.
- تست WHAT: اکستانشنِ شست در حالیکه مچ در انحرافِ اولنار قرار دارد؛ دردِ کنارِ شست نشانهٔ درگیریِ غلاف است.
- ارزیابیِ عملکردی: مشاهدهٔ حرکاتِ محرک در کارهای روزمره/شغلی برای شناساییِ الگوهای تشدیدکننده.
- سونوگرافی در موارد خاص: دیدنِ ضخیمشدنِ غلاف، افرِیوزیون و تجمعِ مایع؛ راهنمایی برای تزریقِ هدایتشده.
- رادیوگرافی (در صورت نیاز):کردنِ آرتروز قاعدهٔ شست، شکستگی یا کالسیفیکاسیون؛ معمولاً برای تشخیصِ اولیه لازم نیست.
- تشخیصِ افتراقی: افتراق با تاندینوپاتیِ اکستانسورهای دیگر، سندرمِ تونلِ کارپ، آرتروز CMC و تریگرتاندونِ شست.
راه های درمان سندرم دکوروان
هدفِ درمان، کمکردن التهاب، حفظِ حرکتِ انگشتِ شست و پیشگیری از عود است. اگر درمان زود شروع شود، اغلب طی ۴ تا ۶ هفته کاهشِ درد و بهبودِ عملکرد دیده میشود. در موارد مرتبط با بارداری یا شیردهی، علائم ممکن است با پایان آن دوره فروکش کند. انتخابِ درمان باید مرحلهای و متناسب با شدتِ درد، محدودیتِ حرکت و الگوی فعالیتِ روزانه باشد.
داروها
مسکنهای ضدالتهابِ غیراستروئیدی مثل ایبوپروفن و ناپروکسن میتوانند درد و تورم را کم کنند؛ شکل موضعی (ژل) برای برخی مؤثر است. در موارد متوسط تا شدید، تزریقِ کورتیکواستروئید داخلِ غلافِ تاندون—بهویژه اگر در ۶ ماهِ نخستِ علائم انجام شود—در بسیاری از بیماران حتی با یک نوبت پاسخ خوبی میدهد. تصمیم دربارهٔ دفعاتِ تزریق و پایشِ عوارض باید زیر نظر پزشک انجام شود.
تراپی و اسپلینت
اسپلینتِ شست–مچ در وضعیتِ خنثی، معمولاً ۲ تا ۶ هفته، اصطکاک را کم و فرصتِ ترمیم ایجاد میکند. پرهیز از حرکاتِ محرک، زمانبندیِ استراحتهای کوتاه و یخگذاریِ ۱۰ تا ۱۵ دقیقهای، چرخهٔ التهاب را آرامتر میکند. فیزیوتراپی/کاردرمانی با آموزشِ ارگونومی، تکنیکِ صحیحِ گرفتن و تمریناتِ کششی–تقویتیِ ساعد و شست، به بازگشتِ عملکرد کمک میکند.
تزریق کورتیکواستروئید
وقتی دردِ موضعی و حساسیتِ کنارِ شست پابرجا میماند، تزریقِ هدایتشده به داخلِ غلاف میتواند تورم را پایین بیاورد. این کار معمولاً سرپایی است و ظرف چند روز تا چند هفته اثر خود را نشان میدهد. اگر پاسخ ناکافی بود، ارزیابیِ مجددِ تشخیص، اصلاحِ ارگونومی و ترکیب با اسپلینت/تمرینات توصیه میشود.
عمل جراحی
در موارد مقاوم، آزادسازیِ غلافِ تاندونهای APL/EPB بهصورت سرپایی انجام میشود تا لغزشِ تاندونها آزاد شود. جراحی معمولاً با بیحسیِ موضعی است و پس از آن، حرکتِ زودهنگامِ کنترلشده و فیزیوتراپی برای جلوگیری از چسبندگی شروع میشود. اغلب بیماران ظرف چند هفته به فعالیتهای سبک بازمیگردند.
شیوهٔ زندگی و درمانِ خانگی
از تکرارِ یک حرکتِ مچ و شست در طولِ روز پرهیز کنید و الگوی کار را با میکرواستراحتها بشکنید. اگر پزشک توصیه کرد، بریس یا اسپلینت را طبق برنامه ببندید و تمریناتِ تجویزشده را پیوسته انجام دهید. محرکهای درد، تورم یا بیحسی را ثبت کنید و با پزشک/درمانگر در میان بگذارید تا برنامهٔ درمانی دقیقتر شود.
راههای پیشگیری از سندرم دکوروان
پیشگیری یعنی کمکردنِ اصطکاکِ تاندونهای کنارِ شست با مدیریتِ بارِ روزانه و اصلاحِ الگوی حرکت.
هدف این است که حرکات تکراری کوتاهتر شوند، وقفههای منظم اضافه شود و وضعیتِ مچ نزدیکِ حالتِ خنثی بماند.
گرمکردنِ مختصر قبل از کار، کششهای ملایم و رعایتِ ارگونومی در کارهای دستی و دیجیتال، چرخهٔ التهاب را آرام میکند.
پایشِ علائم و تغییرِ زودهنگام عادتها، از شعلهوری و مزمنشدن جلوگیری میکند.
ارگونومیِ درستِ دست و مچ
ارتفاعِ میز و صفحهکلید را تنظیم کنید، مچ را در وضعیتِ خنثی نگه دارید و از «گرفتنِ محکم» طولانی پرهیز کنید.
موسِ ارگونومیک یا ترکپدِ عمودی فشارِ لبهٔ رادیالِ مچ را کم میکند.
گرفتنِ بطری و ابزار را با کلِ دست انجام دهید، نه فقط با شست.
میکروـاستراحتها و اصلِ ۲۰–۲۰–۲۰
هر ۲۰ دقیقه، ۲۰ ثانیه دست را رها کنید و ۲۰ حرکتِ سبکِ کششی انجام دهید.
شمارندهٔ یادآور روی موبایل/کامپیوتر بگذارید تا وقفهها فراموش نشود.
تغییرِ کارِ تکراری بین دو دست، بارِ تجمعی را پایین میآورد.
کشش و تقویتِ هدفمندِ ساعد و شست
روزانه کششِ تاندونهای APL/EPB و اکستانسورِ مچ را آرام و پیوسته انجام دهید.
تمارینِ ایزومتریکِ شست و اکستنشن با کشِ سبک، پایداری را بالا میبرد.
شدت را تدریجی زیاد کنید تا از ریزـتروما جلوگیری شود.
مدیریتِ بارِ کاری و ورزشی
افزایشِ ناگهانیِ زمانِ تایپ، باغبانی یا تمرینهای مچمحور را محدود کنید.
کارهای «چرخش + فشارِ زیاد» را تکهتکه و بینشان استراحت بگذارید.
در سرما، قبل از کار، مچ و ساعد را گرم کنید تا لغزشِ تاندون نرم بماند.
استفادهٔ هوشمندانه از ابزار و تکنیک
در بازکردنِ درِ بطری یا حملِ وسایل، حرکت را بین مفاصل پخش کنید.
ابزارهای دستهقطور و ضدلغزش، نیاز به فشارِ انگشت شست را کم میکنند.
در ورزشهای مچمحور، تکنیک را با مربی اصلاح کنید.
مراقبتهای دورهٔ بارداری و پس از زایمان
حین گرفتنِ نوزاد از بالشِ شیردهی و تغییرِ مکررِ وضعیت دستها کمک بگیرید.
حملِ طولانی با شستِ قفلشده را به حداقل برسانید.
کششهای سبکِ روزانه و استراحتهای کوتاه از شعلهوری جلوگیری میکند.
کنترلِ بیماریهای زمینهای
دیابت و اختلالاتِ تیروئید را منظم پیگیری کنید تا کیفیتِ بافتِ همبند بهتر بماند.
التهابِ سیستمیکِ کنترلنشده، خطرِ دکوروان را بالا میبرد.
با پزشک دربارهٔ داروها و تنظیمِ فعالیت مشورت کنید.
نتیجهگیری
اگر درد تیرکشنده از کمر به پا دارید، رادیکولوپاتی کمری را جدی بگیرید و مسیر درمان را علمی پیش ببرید. شروع با استراحت نسبی، یخگذاری کوتاهمدت، داروهای ضدالتهاب و تمرینات کنترلشده منطقی است. فیزیوتراپی مبتنیبر دیسکلودینگ، تقویت میانتنه و آموزش ارگونومی، ستون اصلی درمان محافظهکارانه است. در صورت ضعف پیشرونده یا بیاختیاری، ارزیابی فوری و مداخلات پیشرفته مثل تزریق هدفمند لازم میشود. پیگیری منظم و تغییر عادات نشستن و بلندکردن بار، از عود رادیکولوپاتی کمری پیشگیری میکند.
دکتر احتمال اثر بخشی عمل چقدره؟
سلام، سندرم دکوروان التهاب تاندونهای شست است که معمولاً به دلیل حرکتهای تکراری یا آسیب ایجاد میشود. علائم شامل درد، التهاب و محدودیت حرکت در شست است. درمان شامل استراحت، یخگذاری، داروهای ضد التهاب و در موارد شدید، فیزیوتراپی یا جراحی است. برای تشخیص دقیقتر و تعیین درمان، بهتر است به پزشک مراجعه کنید